Afaki, iki ayrı anlamı olan ilginç kelimelerdendir: günlük dilde gelişigüzel ve dayanaksız, terim olarak ise nesnel demektir.
Kelimenin Anlamları
1. Gelişigüzel, konudan uzak, dayanaksız: afaki konuşmak. 2. Nesnel, kişiden bağımsız: afaki ölçüt. 3. Ufka ait, dış dünyayla ilgili.
Cümle İçinde Kullanımı
- Toplantıda konuyu bırakıp afaki şeylerden söz etti.
- Afaki bir rakam verdi, hesabı yoktu.
- Değerlendirmede afaki ölçütler kullanılması gerekir.
- Afaki sohbetler ederek vakit geçirdiler.
İki Anlam Nasıl Bir Arada?
Kelime afak yani ufuklar kökünden gelir. "Dış dünyaya ait olan" anlamı iki yöne dallanmıştır: kişinin dışında kalan, yani nesnel; ve konunun dışında kalan, yani gelişigüzel. Günlük konuşmada ikinci anlam çok daha yaygındır ve olumsuz bir ton taşır: "afaki konuşmak" dayanaksız ve boş konuşmayı anlatır. Buna karşılık felsefe ve değerlendirme metinlerinde enfüsi (öznel) kelimesinin karşıtı olarak nesnel anlamıyla kullanılır.
Yakın Anlamlı Kelimeler
Gelişigüzel, rastgele, dayanaksız ve nesnel bağlama göre afaki yerine kullanılabilir. Enfüsi ise karşıtıdır ve kişiye ait, öznel demektir.