Aktör, tiyatro ya da sinemada rol oynayan erkek sanatçıdır. Fransızca acteur sözcüğünden gelir; kökeninde "eyleyen, yapan" anlamı vardır.
Kelimenin anlamı
1. Sanatçı — sahnede ya da kamera önünde bir karakteri canlandıran kişi. 2. Mecazi — bir olayda etkili olan, gidişatı değiştirebilen taraf. Bu kullanımda kişi olmak da gerekmez; kurumlar ve ülkeler de aktördür.
Cümle içinde kullanımı
- Genç aktör, ilk sahne deneyimini bir amatör toplulukta yaşamıştı.
- Filmin başarısında baş aktörün payı büyüktü.
- Bölgedeki bütün aktörler masaya oturmadan çözüm zor görünüyor.
- Aktör, rolüne hazırlanmak için aylarca o mesleği izledi.
- Ekonomideki aktörlerin beklentisi faiz kararına bağlıydı.
Oyuncu, aktör, aktris
Oyuncu Türkçe karşılıktır ve kadın erkek ayrımı gözetmez; bugün resmî metinlerde ve künyelerde tercih edilir. Aktör erkek, aktris kadın sanatçıyı gösterir. Sinema dünyasında son yıllarda her iki cins için de "oyuncu" demek yaygınlaşmıştır.
Yakın anlamlı kelimeler
Oyuncu, sanatçı ve tiyatrocu yakın anlamlıdır. Tiyatrocu yalnızca sahne sanatçısını anlatır. Mecazi anlamda ise taraf, özne ve paydaş sözcükleri yakındır.
Akılda kalan bir ayrıntı
Aktör sözcüğünün kökeni, Latincede "yapan, eyleyen" anlamındaki actor sözcüğüdür. Mecazi kullanımı aslında kökene daha yakındır: bir olayda gerçekten bir şey YAPAN taraf, kelimenin ilk anlamıdır.