Delta, akarsuyun ağzında biriken alüvyonların oluşturduğu verimli düzlüktür. Adını, üçgen biçimi Yunan alfabesindeki delta harfine benzediği için almıştır.
Kelimenin Anlamları
1. Akarsuyun denize döküldüğü yerde alüvyon birikmesiyle oluşan ova. 2. Yunan alfabesinin dördüncü harfi ve bu harfin simgesi. 3. Matematik ve fizikte değişim miktarını gösteren simge.
Cümle İçinde Kullanımı
- Kızılırmak deltası kuş gözlem alanı olarak koruma altında.
- Delta toprakları çok verimli olduğu için tarıma elverişlidir.
- Denklemde delta, iki ölçüm arasındaki farkı gösteriyordu.
- Nehrin ağzında yıllar içinde geniş bir delta oluşmuştu.
Nasıl Oluşur?
Akarsu, yatağı boyunca toprak ve kum taşır. Denize ya da göle ulaştığında akış hızı birden düşer ve taşınan malzeme dibe çöker. Bu birikme yüzlerce yıl sürdüğünde kıyıda yeni kara parçası oluşur; akarsu da kollara ayrılarak bu düzlükten geçer. Türkiye'de Çukurova (Seyhan-Ceyhan), Bafra ve Çarşamba (Kızılırmak ve Yeşilırmak) ovaları delta örnekleridir. Deltalar hem verimli tarım alanı hem de göçmen kuşlar için önemli sulak alanlardır.
Yakın Anlamlı Kelimeler
Çatalağız ve nehir ağzı ovası bağlama göre delta yerine kullanılabilir. Haliç ise deltanın karşıtı sayılır: orada deniz karaya doğru sokulur, birikme değil aşınma öne çıkar.