Kaide, kural ve taban demektir.
Kelimenin Anlamı
Uyulması gereken kural, temel ilke. Ayrıca: bir nesnenin üzerine oturduğu taban, altlık.
Cümle İçinde Kullanımı
- Kaideyi bozan istisna olmaz.
- Heykel mermer bir kaideye oturtuldu.
- Bu işin kaidesi böyledir.
İki Anlamın Ortak Kökü
İki anlam da "temel" düşüncesine dayanır: kural bir davranışın temelidir, kaide bir yapının temelidir. Arapçada aynı kökten gelen "kavaid" (kurallar) ve "kaideler" bugün de kullanılır.
Mimarlıkta Kaide
Sütunun yere oturan alt bölümüne kaide (baza) denir; üstteki bölüm başlıktır. Kaide, yükü tabana yayarak dağıtır. Heykelcilikte kaide yalnız taşımaz, eseri göz hizasına yükselterek görülmesini de sağlar.
Kullanım Notu
Kaide Arapça kökenlidir. "Kaideye uymak" ve "kaide dışı" yaygın kullanımlardır; öz Türkçe karşılıkları kural ve tabandır.
Yakın Anlamlı Kelimeler
Kural, taban, temel ve altlık yakın anlamlı kelimelerdir.