Kartel, aynı alanda çalışan şirketlerin rekabeti sınırlamak için yaptığı anlaşmadır.
Kelimenin Anlamı
Rakip şirketlerin fiyat, üretim ya da pazar paylaşımı konusunda yaptığı gizli veya açık anlaşma.
Cümle İçinde Kullanımı
- Şirketler arasında kartel kurulduğu iddia edildi.
- Kartel soruşturması sonuçlandı.
- Kartel anlaşmaları tüketiciye zarar verir.
- Rekabet kurumu karteli tespit etti.
Neden Yasaktır?
Kartelin amacı rekabeti ortadan kaldırmaktır. Rakipler birbiriyle yarışmayı bıraktığında fiyatlar yapay olarak yükselir, kalite artışı ve yenilik durur; bu yüzden zararı doğrudan tüketiciye yansır. Kartellerin en sık görülen biçimleri fiyat anlaşması, pazar paylaşımı ve ihalede danışıklı tekliftir. Bu davranışlar Türkiye'de Rekabet Kurumu tarafından denetlenir ve ağır para cezalarıyla karşılanır. Karteller genellikle gizli yürütülür; bu yüzden pek çok ülkede pişmanlık programı vardır: anlaşmayı ilk ihbar eden şirketin cezası azaltılır ya da tamamen kaldırılır.
Yakın Anlamlı Kelimeler
Tröst, tekel, konsorsiyum ve birleşme bağlama göre kartel yerine kullanılabilir. Tekel tek satıcının bulunduğu durumdur; kartel ise birden çok şirketin anlaşmasıdır.