Kehanet, gelecekte olacakların önceden bildirilmesi iddiası.
Kelimenin Anlamı
Geleceği bildiğini öne sürerek yapılan bildirim.
Cümle İçinde Kullanımı
- Kehanetleri tutmadı.
- Kehanet ile tahmin farklıdır.
- Antik dünyada kehanet merkezleri vardı.
- Kehanetin bilimsel dayanağı yoktur.
Tahmin ile Farkı
İkisi de geleceğe dair bir şey söyler ama yöntemleri bambaşkadır. Tahmin, veriye ve bilinen düzenliliklere dayanır: hava tahmini, ölçümler ve modellerle yapılır ve belirsizliğini açıkça söyler ("yüzde 70 ihtimalle yağmurlu"). Kehanet ise bir dayanak sunmaz, kesinlik iddia eder ve doğrulanabilir bir yöntemi yoktur. Bu yüzden biri bilimsel, öteki değildir.
Neden İnandırıcı Görünür?
Kehanetlerin tutmuş gibi görünmesinin bilinen sebepleri vardır. Belirsiz ifade: yeterince genel söylenmiş bir cümle sonradan pek çok olaya uydurulabilir. Seçici hatırlama: tutan tahmin hatırlanır, tutmayan unutulur. Sonradan yorumlama: olay gerçekleştikten sonra kehanet ona uyacak biçimde okunur. Antik dünyada kehanet merkezleri (örneğin Delfi) siyasi kararlarda etkiliydi ve verilen yanıtların çoğu kasten iki anlamlıydı — böylece sonuç ne olursa olsun kehanet tutmuş sayılırdı.
Yakın Anlamlı Kelimeler
Fal, tahmin, öngörü ve kâhin yakın kavramlardır. Öngörü veriye dayalı ileriyi görme çabasıdır.
