Prensip, davranışa ve karara yön veren temel ilke ve kuraldır.
Kelimenin Anlamları
1. Temel ilke: çalışma prensibi. 2. Kişisel ölçüt: prensip sahibi. 3. Bilimde işleyiş kuralı: kaldıraç prensibi.
Cümle İçinde Kullanımı
- Prensiplerinden ödün vermedi.
- Cihazın çalışma prensibi anlatıldı.
- Şirketin temel prensipleri yazılıydı.
- Prensip sahibi bir insandı.
Kural ile Prensip Farkı
Kural dışarıdan konur ve genellikle belirli bir durumu düzenler: "toplantıya geç kalınmaz." Prensip ise kişinin ya da kurumun kendi benimsediği, pek çok duruma birden uygulanabilen bir ölçüttür: "verilen söz tutulur." Bu yüzden kural değiştiğinde davranış da değişir, prensip ise yeni durumlarda da yol gösterir. Bir kurum için prensipler, her durumu tek tek yazmaya gerek bırakmadan kararlara tutarlılık kazandırır.
Prensip Sahibi Olmak
Türkçede "prensip sahibi" ifadesi övgüdür ve tutarlılığı anlatır: kişinin çıkarı değişse de aynı ölçütü uygulaması. Ancak prensiplerin katılığa dönüşmesi de bir risktir; iyi bir prensip, uygulandığı durumu düşünmeye engel olmaz. Bu yüzden prensiplerin sayısı az ve anlaşılır olmalıdır — çok sayıda ve birbiriyle çelişen ilke, pratikte hiçbir yol göstermez.
Yakın Anlamlı Kelimeler
İlke, kural, esas ve düstur bağlama göre prensip yerine kullanılabilir. İlke prensibin Türkçe karşılığıdır.
