Teşhis, bir şeyi tanıma ve ne olduğunu belirleme işidir. Tıpta en sık kullanılan anlamıdır.
Kelimenin Anlamları
1. Tanıma, belirleme: arızanın teşhisi. 2. Tıpta hastalığın saptanması: doğru teşhis. 3. Edebiyatta kişileştirme sanatı.
Cümle İçinde Kullanımı
- Doktor, teşhis için tahlil istedi.
- Arızanın teşhisi yarım saat sürdü.
- Erken teşhis tedaviyi kolaylaştırır.
- Şiirde teşhis sanatı kullanılmıştı.
Teşhis ve Tedavi
Tıpta teşhis, tedaviden önce gelen ve onu belirleyen adımdır: yanlış teşhis, doğru uygulanmış bir tedaviyi bile işe yaramaz kılar. Teşhis genellikle üç kaynaktan beslenir — hastanın anlattıkları (anamnez), muayene bulguları ve tahlil/görüntüleme sonuçları. Birden çok hastalık benzer belirti verdiğinde bunları ayırmaya ayırıcı tanı denir. "Erken teşhis" vurgusunun sebebi de budur: pek çok hastalıkta tedavi şansı, hastalığın hangi aşamada yakalandığına bağlıdır. Edebiyatta ise teşhis, insana ait özelliklerin cansız varlıklara verilmesidir: "rüzgâr fısıldadı" gibi.
Yakın Anlamlı Kelimeler
Tanı, tespit, saptama ve belirleme bağlama göre teşhis yerine kullanılabilir. Tanı Türkçe karşılığıdır; tespit ise daha genel bir belirlemeyi anlatır.