Uşak, ev hizmetinde çalışan erkektir.
Kelimenin Anlamı
1. Konakta ya da evde hizmet eden erkek görevli. 2. Bazı yörelerde çocuk, genç: köyün uşakları.
Cümle İçinde Kullanımı
- Konağın uşağı kapıyı açtı.
- Romanda uşak, olayların sessiz tanığıdır.
- Yörede gençlere uşak denir.
Konak Düzeninde Uşak
Eski konaklarda hizmet işbölümüne dayanırdı: kapıcı, aşçı, kâhya ve uşak ayrı işler görürdü. Uşak çoğunlukla ev sahibinin kişisel işlerine bakar, konuk karşılar ve haber taşırdı. Bu yakınlık, edebiyatta uşağı "her şeyi bilen ama konuşmayan" bir figür hâline getirdi.
Yöresel Kullanım
Anadolu'nun bazı bölgelerinde uşak, hizmetle ilgisiz biçimde "çocuk, evlat, genç" anlamında kullanılır. Aynı kelimenin iki uzak anlamı, bölgeye göre hangisinin geçerli olduğunu bağlamın belirlemesini gerektirir.
Kullanım Notu
Uşak aynı zamanda bir ilin adıdır ve o kullanımda büyük harfle yazılır. Kelimenin hizmet anlamı bugün eskimiştir.
Yakın Anlamlı Kelimeler
Hizmetli, kâhya, seyis ve çocuk (yöresel) yakın kelimelerdir.
