Zahmet, bir işi yaparken katlanılan güçlük ve harcanan emektir. Kelime hem yorucu bir işi hem de nezaket kalıplarını kurar.
Kelimenin Anlamları
1. Güçlük, yorucu çaba: zahmetli bir iş. 2. Sıkıntı verme: zahmet olacak ama. 3. Nezaket sözü: zahmet ettiniz.
Cümle İçinde Kullanımı
- Bu iş göründüğünden çok daha zahmetli çıktı.
- Zahmet olmazsa bir bardak su alabilir miyim?
- Bunca yolu geldiniz, zahmet ettiniz.
- Zahmetine değdi, sonuç beklediğinden güzel oldu.
- Hiç zahmet etmeyin, ben hallederim.
Kalıp Kullanımlar
"Zahmet etmek" bir iş için sıkıntıya girmeyi, "zahmet olmazsa" ise bir ricayı nazikçe iletmeyi anlatır. "Zahmetsiz" kolay, "zahmetli" ise güç demektir. "Zahmetine değmek" harcanan emeğin karşılığını bulmasını ifade eder. Halk arasında "Zahmetsiz rahmet olmaz" sözü, emek harcamadan kazanç elde edilemeyeceğini anlatır. Konuk ağırlarken söylenen "zahmet ettiniz" ise gelenin yorulduğunu kabul eden bir nezaket sözüdür ve karşılığında çoğu zaman "ne zahmeti" denir.
Yakın Anlamlı Kelimeler
Güçlük, sıkıntı, emek ve meşakkat bağlama göre zahmet yerine kullanılabilir. Meşakkat daha ağır ve uzun süreli bir güçlüğü, emek ise harcanan çabayı olumlu yönüyle anlatır. Karşıtı kolaylıktır.