Çavdar, buğdaygiller ailesinden bir tahıl bitkisidir. Soğuğa ve verimsiz toprağa buğdaydan çok daha dayanıklı olduğu için serin iklimlerin temel ürünlerinden biri olmuştur.
Kelimenin Anlamı
Başak veren, unundan ekmek yapılan tahıl bitkisi ve bu bitkinin tanesi.
Cümle İçinde Kullanımı
- Sabah fırından sıcak çavdar ekmeği aldı.
- Kışlık olarak tarlaya çavdar ekildi.
- Çavdar, buğdayın yetişmediği yüksek yerlerde bile ürün verir.
- Rafta duran çavdar ununu kekte kullandı.
- Çavdar ekmeğinin dokusu buğdaya göre daha yoğundur.
Özellikleri ve Kullanımı
Çavdar tanesinde bulunan glüten buğdaydakinden farklı yapıdadır; bu yüzden çavdar hamuru daha az kabarır ve ekmeği yoğun, nemli ve koyu renkli olur. Lif oranı yüksektir. Ekmek dışında yem bitkisi olarak ve toprağı korumak amacıyla da ekilir: kışın toprağı örterek erozyonu azaltır. Türkiye'de daha çok İç Anadolu ve Doğu Anadolu'nun yüksek kesimlerinde yetiştirilir.
Yakın Anlamlı Kelimeler
Buğday, arpa, yulaf ve tritikale aynı aileden tahıllardır. Arpa daha çok hayvan yemi ve bira üretiminde, yulaf kahvaltılık ürünlerde kullanılır; tritikale ise buğday ile çavdarın melezidir.