Nötron, atom çekirdeğinde bulunan, elektrik yükü olmayan parçacıktır.
Kelimenin Anlamı
Atom çekirdeğindeki yüksüz temel parçacık.
Cümle İçinde Kullanımı
- Çekirdekte altı proton ve altı nötron bulunuyordu.
- Nötron sayısı değişince izotop oluşur.
- Nötronun yükü yoktur, bu yüzden adı öyle konmuştur.
- Reaktörde nötronlar zincirleme tepkimeyi sürdürür.
Nötron Ne İşe Yarar?
Çekirdekte artı yüklü protonlar birbirini iter; onları bir arada tutan güçlü çekirdek kuvvetidir ve nötronlar bu yapıyı dengeler. Nötronsuz tek çekirdek hidrojenin en yaygın hâlidir. Nötron sayısı değişirse element değişmez, yalnız izotop oluşur: karbon-12 ile karbon-14 aynı elementtir ama nötron sayıları farklıdır. Bazı izotoplar kararsızdır ve zamanla bozunur; arkeolojide yaş tayini bu bozunma hızından yararlanır. Nükleer reaktörlerde de serbest nötronlar, çekirdek bölünmesini başlatan parçacıklardır.
Nötronun Keşfi
Çekirdeğin kütlesi, içindeki protonların kütlesinden fazla çıkıyordu ve bu fark uzun süre açıklanamadı. Yüksüz olduğu için ölçmesi zor olan nötron ancak yirminci yüzyılın başlarında saptandı; keşfi, çekirdek fiziğinin önünü açan gelişmelerden biri oldu.
Yakın Anlamlı Kelimeler
Proton, elektron ve nükleon yakın terimlerdir. Nükleon çekirdekteki proton ve nötronların ortak adıdır.