Volkan, yerin derinliklerindeki erimiş kayanın yüzeye ulaştığı açıklık ve bu açıklığın çevresinde oluşan dağdır. Türkçe karşılığı yanardağdır.
Kelimenin Anlamı
Yer altındaki magmanın yüzeye çıktığı, püskürmeyle oluşmuş dağ.
Cümle İçinde Kullanımı
- Volkan yüzyıllardır püskürmemişti.
- Volkanın külü geniş bir alana yayıldı.
- Volkanik topraklar tarım için çok verimlidir.
- Adanın tamamı sönmüş bir volkanın üstünde kurulmuş.
Nasıl Oluşur ve Türleri
Yerin derinliklerinde erimiş hâlde bulunan kayaya magma denir; yüzeye çıktığında adı lav olur. Basınç arttığında magma zayıf noktalardan yükselir ve püskürme gerçekleşir; bu sırada lav, kül ve gaz çıkar. Volkanlar etkinliğine göre üçe ayrılır: aktif (püskürmesi süren), uykuda (uzun süredir sessiz ama püskürebilecek) ve sönmüş (bir daha püskürmesi beklenmeyen). Türkiye'de Ağrı, Erciyes, Hasandağı ve Nemrut sönmüş ya da uykuda volkanlardır. Volkanik küllerin toprağa karışması, bu bölgelerin verimli olmasını sağlar.
Yakın Anlamlı Kelimeler
Yanardağ kelimenin tam Türkçe karşılığıdır. Krater volkanın tepesindeki çukuru, kaldera ise püskürme sonrası çöken çok geniş çukuru anlatır; magma ve lav ise volkandan çıkan eriyik kayanın iki farklı hâlidir.