Çömez, bir hocanın ya da ustanın yanında yetişen, hizmetini gören ve ondan öğrenen kişidir. Kelimenin bugünkü kullanımında hafif bir alay tonu bulunabilir.
Kelimenin Anlamları
1. Bir hocanın yanında yetişen, ona hizmet eden öğrenci. 2. Bir ustanın yardımcısı, yanında çalışanı. 3. Günlük dilde: birinin peşinden ayrılmayan, her dediğini yapan kimse.
Cümle İçinde Kullanımı
- Hocanın çömezi dersten sonra tahtayı siler, defterleri toplardı.
- Ustanın iki çömezi vardı, ikisi de sabahtan akşama dükkândaydı.
- Müdürün çömezi olmaktan hiç hoşlanmıyordu.
- Yıllarca çömezlik ettikten sonra kendi atölyesini açtı.
Kullanım Tonu
Çömez, çırak ile yakın anlamlıdır ama aralarında ton farkı vardır. Çırak meslek öğrenmenin ilk basamağını anlatır ve tarafsızdır; çömez ise çoğu zaman bağlılığı ve hizmet etmeyi öne çıkarır. Bu yüzden "falancanın çömezi" denince kimi zaman bağımsız davranmayan kişi kastedilir. Medreselerde ders veren hocanın yanında bulunan öğrenciler için de bu kelime kullanılmıştır.
Yakın Anlamlı Kelimeler
Çırak, yamak, mürit ve yardımcı bağlama göre çömez yerine kullanılabilir. Mürit bir tarikat şeyhine bağlı kişiyi anlatır; yamak ise iş yerinde yardımcı olarak çalışan kimsedir.