Schopenhauer Sözleri: Kitaplarından 16 Alıntı ve Anlamları

Yasemin Ay · 12 Ekim 2026

Arthur Schopenhauer (1788-1860), kötümser felsefenin en tanınmış adıdır. Kitaplarından seçilmiş 16 alıntı, ne anlattıklarıyla birlikte — okumak, yalnızlık ve başkalarının fikri üzerine.

XTelegram

Arthur Schopenhauer 1788'de Danzig'de (bugün Gdańsk) doğdu, 1860'ta Frankfurt'ta öldü. Zengin bir tüccarın oğluydu, ömrü boyunca çalışmak zorunda kalmadı. Ana eseri İsteme ve Tasarım Olarak Dünya'yı otuz yaşında yayımladı; kitap yıllarca satmadı, ünü ancak yaşlılığında geldi.

Felsefesinin merkezinde "isteme" vardır: insanı sürükleyen, hiç doymayan kör bir itki. Ona göre mutluluk bir hedef değil, arzunun geçici olarak susmasıdır.

Başkaları ve itibar

1. "Başkalarının fikirlerine aşırı derecede önem vermek, herkeste var olan bir manyaklıktır."

Başkalarının fikirlerine aşırı derecede önem vermek, herkeste var olan bir manyaklıktır.

2. "Akıllı olan, sohbet sırasında ne hakkında konuştuğundan ziyade kiminle konuştuğunu düşünerek hareket edecektir. Bunu yaptığı takdirde sonradan pişman olacağı hiçbir şey söylemeyeceğinden emindir."

Akıllı olan, sohbette ne hakkında konuştuğundan çok kiminle konuştuğunu düşünür.

3. "Başkalarından daha talihli olan kişi, çevresindekiler tarafından kıskanılacaktır. Bu durum o kişiyi tehlikeye sokar."

4. "Başkalarını sayabiliriz, sevebiliriz ya da onlardan nefret edebiliriz. Fakat bunun sebebi o kişinin kendisidir ve bunun değişmesi mümkün değildir. O kişi her ne ise odur." — Karakterin değişmezliği tezi; Schopenhauer'in en tartışılan fikirlerinden.

Ahlak

5. "Bana yapılan haksızlık, bana hiçbir şekilde ona haksızlık yapma hakkını vermez."

Bana yapılan haksızlık, bana ona haksızlık yapma hakkını vermez.

6. "Acı çekenler ile acı çektirenler aynıdır." — Hint düşüncesinden aldığı "her şey tek bir varlığın görünümleridir" fikrinin ahlaki sonucu.

Mutluluk ve yalnızlık

7. "Mutluluk kendine yetenlerindir; çünkü mutluluğun bütün dış kaynakları doğaları gereği güvenilmez, geçici ve rastlantıya bağlıdır." — Aristoteles'ten alıp kendi sistemine yerleştirdiği cümle.

8. "Aptal birinin sersem bilincinde yansıyan tüm görkem ve hazlar, rahatsız bir hapishanede Don Kişot'u yazan Cervantes'in bilinci karşısında çok yoksuldur." — Mutluluğun dışarıda değil, bilincin niteliğinde olduğunu savunur.

9. "Âşık olan herkes, sonunda beklediği şeyin bu kadar büyük bir özlemi hak etmediğini görüp şaşkına döner." — Aşkı, türün devamı için kurulmuş bir yanılsama sayan tezinin sonucu.

10. "Aşk, sadece türün hayatta kalması ve soyunu devam ettirmesi ihtiyacıdır."

Zaman ve ölüm

11. "Acelemiz varmış gibi, içinde yaşadığımız şu anın hemen geçmiş zaman olması için elimizden geleni yapıyoruz." — Şimdiyi yaşayamamanın en iyi tarifi.

12. "Aldığımız her nefes bizi ölüme doğru çeker... Ölüm avını yutmadan önce onunla yalnızca kısa bir süre oynar. Buna rağmen hayatımızı, patlayacağından emin olsak da olabildiğince büyük bir sabun köpüğü üfler gibi sürdürürüz."

Kavga ettikleri

13. "Avrupa'nın bilgili adamlarına: Sizin için Fichte gibi çenesi düşük biri Kant'ın eşitidir ve Hegel gibi işe yaramaz bir şarlatan derin düşünür sayılır. Bu yüzden sizin için yazmıyorum." — Kendi döneminin akademisine açtığı savaşın tonunu gösterir; derslerini bilerek Hegel'in dersleriyle aynı saate koydurmuş, salonu boş kalmıştır.

14. Nietzsche gençliğinde onu kendine hoca saydı, sonra reddetti: kötümserliği "hayata düşmanlık" saydı. İkisini arka arkaya okumak, aynı soruya verilen iki zıt cevabı görmek demektir.

15. Türkçede en çok okunan kitabı Okumak, Yazmak ve Yaşam Üzerine'dir. Oradaki temel uyarı şudur: çok okumak, kendi başına düşünmenin yerini alırsa zararlıdır — okurken başkasının kafasıyla düşünürüz.

16. Upanişadlar'ı ömrünün sonuna kadar başucunda tuttu; Batı felsefesinde Hint düşüncesini ciddiye alan ilk büyük isimlerdendir.

Nereden başlamalı

Yaşam Bilgeliği Üzerine Aforizmalar en kolay girişidir: kısa bölümler hâlinde, gündelik meseleler üzerine. Okumak, Yazmak ve Yaşam Üzerine ikinci sırada. Ana eser İsteme ve Tasarım Olarak Dünya ise ağırdır, en sona bırakılmalı.

Kapanış

Schopenhauer okumanın tuhaf bir etkisi vardır: en karamsar cümleleri bile insanı rahatlatır. Sebebi şu olabilir — mutsuzluğun kişisel bir başarısızlık değil, insan olmanın bir parçası olduğunu söyler.

Arthur Schopenhauer
Arthur SchopenhauerJohann Schäfer · Public domain · https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Arthur_Schopenhauer_by_J_Sch%C3%A4fer,_1859b.jpg

Sık sorulanlar

Schopenhauer'in ana eseri hangisidir?

İsteme ve Tasarım Olarak Dünya (1818). Türkçede daha çok okunan kitapları ise Yaşam Bilgeliği Üzerine Aforizmalar ve Okumak, Yazmak ve Yaşam Üzerine'dir.

Schopenhauer neden kötümser sayılır?

İnsanı, hiç doymayan bir 'isteme'nin elinde gördüğü için. Bir arzu tatmin olunca yerini can sıkıntısı ya da yeni bir arzu alır; bu yüzden kalıcı mutluluğu mümkün görmez.

Schopenhauer'in Doğu düşüncesiyle ilişkisi nedir?

Upanişadlar ve Budizm onu derinden etkiledi; Batı felsefesinde Hint düşüncesini ciddiye alan ilk büyük isimlerdendir.

Nietzsche ile ilişkisi nedir?

Nietzsche gençliğinde Schopenhauer'i kendine hoca saydı, sonra ondan ayrıldı: kötümserliği 'hayata düşmanlık' sayıp reddetti. İkisini birlikte okumak bu yüzden öğreticidir.

Yasemin AyEditör

Benzer yazılar

💬 Yorumlar

Yükleniyor…

Yorum yaz

Yorumlar yayınlanmadan önce incelenir.