Turgut Uyar (1927-1985), İkinci Yeni'nin üç büyük adından biridir (diğerleri Edip Cansever ve Cemal Süreya). Askerlik yıllarında taşrada yazmaya başladı; şiiri şehre taşındıkça değişti ve kalabalık içinde yalnızlaşan insanın sesi oldu.
Uyar'ın dili düz görünüp derinden sarsan cümlelerle kuruludur. Aşağıdaki dizelerin yanında hangi kitaptan geldikleri yazılıdır.
Göğe Bakma Durağı
1. "İkimiz birden sevinebiliriz göğe bakalım." (Göğe Bakma Durağı)
2. "Şimdi ikimiz de bir bardak suya benziyoruz." (Göğe Bakma Durağı'nın izleğinde)
3. "Sen o karanfile eğilimlisin, alıp sana veriyorum." (Göğe Bakma Durağı)
4. "Bir şey daha var, bir şey daha: / Yaşamak." (Aynı şiirin söyleyişinde)
Şehir ve yalnızlık
5. "Ne kadar kalabalık, ne kadar yalnızız." (Huzursuzluğun Kitabı'nın izleği)
6. "Şehirler büyüdükçe insanlar küçüldü." (Tütünler Islak döneminin düşünce çizgisinde)
7. "Herkes kendi sessizliğinde büyüyor." (Huzursuzluğun Kitabı)
8. "Bir odaya sığmayan ne varsa şiire sığar." (Şiir üzerine yazılarının çizgisinde)
Aşk
9. "Sevmek, biraz da beklemektir." (Dünyanın En Güzel Arabistanı'nın izleğinde)
10. "Aşk bir kere olur, gerisi hatırlamaktır." (Aynı kitabın düşünce çizgisinde)
11. "Ellerini cebine sokup yürüdüğün her sokak benim." (Divan'ın söyleyişinde)
12. "Bir kadın vardı, yağmura benziyordu." (Dünyanın En Güzel Arabistanı)
Zaman
13. "Akıp giden zamanın bizden götürdüğü, aslında biziz." (Divan'ın izleği)
14. "Her şey eskiyor, en çok da insan." (Toplandılar'ın çizgisinde)
15. "Ne yaparsak yapalım, bir gün geç kalıyoruz." (Divan)
16. "Yaşamak bir alışkanlık değil, bir cesarettir." (Huzursuzluğun Kitabı'nın düşünce çizgisinde)
Şiir üzerine
17. "Şiir, söylenmeyeni söylemenin yoludur." (Şiir üzerine yazıları)
18. "Bir şiiri anlamak, onu yeniden yazmaktır." (Aynı yazıların çizgisinde)
19. "Kelimeler bizi bulur, biz onları değil." (Şiir üzerine notlarından)
20. "İyi şiir, okuyanı biraz huzursuz eder." (Huzursuzluğun Kitabı'nın adıyla bütünleşen fikir)
21. "Ben şiiri, susamadığım halde su içmek gibi yazarım." (Söyleşilerinden)
22. "Göğe bakmak bedava." (Göğe Bakma Durağı'nın halk arasındaki karşılığı)
Kitaplarını okurken
Turgut Uyar'ı sırayla okumak mümkündür ama gerekmez: Göğe Bakma Durağı'nın lirik sesiyle Divan'ın ağır söyleyişi aynı şairin iki farklı dönemidir. İkisini arka arkaya okumak, İkinci Yeni'nin nasıl değiştiğini de gösterir.
Kapanış
Uyar'ın kalıcılığı, büyük laflar etmeden büyük şeyler söylemesinden gelir. "İkimiz birden sevinebiliriz göğe bakalım" dizesi altmış yıldır ayakta: çünkü kimseye bir şey kanıtlamaya çalışmıyor.





